Cựu hiệu trưởng lĩnh án tù vì tiền dạy thêm: Căn cứ buộc tội bị bãi bỏ trước phiên phúc thẩm

On Th8 13, 2026

Văn bản quy định mức thu tiền dạy thêm từng được sử dụng làm căn cứ xác định hành vi vi phạm đã bị Bộ Tư pháp kết luận không phù hợp về thẩm quyền và sau đó bị UBND TP Hà Nội bãi bỏ

Sau khi bị tuyên 3 năm tù vì bị cáo buộc tổ chức dạy thêm và thu 15.000 đồng mỗi tiết, cựu Hiệu trưởng Trường THCS Ba Đình sẽ được xét xử phúc thẩm vào cuối tháng 8. Đáng chú ý, văn bản quy định mức thu tiền dạy thêm từng được sử dụng làm căn cứ xác định hành vi vi phạm đã bị Bộ Tư pháp kết luận không phù hợp về thẩm quyền và sau đó bị UBND TP Hà Nội bãi bỏ.

TAND TP Hà Nội đã quyết định đưa vụ án liên quan bà Nguyễn Thị Bình, cựu Hiệu trưởng Trường THCS Ba Đình, ra xét xử phúc thẩm theo đơn kháng cáo của bà Bình và bà Phạm Thị Minh Nguyệt, 50 tuổi, cựu kế toán của nhà trường.

Phiên tòa dự kiến diễn ra từ ngày 26/8/2026, trong hai ngày, do thẩm phán Trần Nam Hà làm chủ tọa.

Tại phiên phúc thẩm, bà Bình có 8 luật sư đăng ký tham gia bào chữa, trong khi bà Nguyệt có một luật sư.

Trước đó, tại phiên sơ thẩm hồi cuối tháng 3, cả hai bị cáo bị xét xử về hành vi lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ, liên quan đến việc tổ chức dạy thêm, học thêm bị cho là không đúng quy định.

Từ việc thu 15.000 đồng mỗi tiết đến bản án 3 năm tù

Vụ án bắt nguồn từ hoạt động dạy thêm, học thêm tại Trường THCS Ba Đình trong các năm học 2013-2014.

Theo bản án sơ thẩm, thời điểm đó, nhà trường tổ chức các lớp dạy thêm và thu học phí cao hơn mức được quy định tại Quyết định 22/2013 của UBND TP Hà Nội.

Đối với các lớp có từ 20 đến 40 học sinh, mức thu được quy định trong khoảng 7.000 – 9.000 đồng mỗi tiết. Tuy nhiên, bà Bình bị cáo buộc đã chỉ đạo nhà trường thu 15.000 đồng mỗi tiết.

Để tổ chức các lớp học, hồ sơ vụ án cho rằng nhà trường đã sử dụng hai hệ thống sổ sách và thực hiện việc “tách” lớp trên giấy tờ nhằm phù hợp với quy định về sĩ số học sinh.

Cơ quan tố tụng xác định tổng số tiền bị thu sai quy định là hơn 1,09 tỉ đồng.

Theo hồ sơ, phần lớn khoản tiền này được sử dụng phục vụ hoạt động dạy thêm, trong đó khoảng 70% được chi trả cho giáo viên đứng lớp, còn 30% dành cho công tác quản lý và cơ sở vật chất.

Cơ quan tố tụng xác định bà Bình hưởng lợi số tiền 78 triệu đồng.

Tại phiên tòa sơ thẩm, cựu hiệu trưởng không thừa nhận việc tổ chức dạy thêm nhằm tư lợi. Bà cho rằng việc thu tiền và tổ chức các lớp học xuất phát từ mong muốn cải thiện thu nhập cho giáo viên trong điều kiện đời sống của nhiều giáo viên còn khó khăn.

Nhiều phụ huynh, giáo viên và học sinh cũng gửi đơn xin giảm nhẹ hình phạt cho bà Bình. Tuy nhiên, HĐXX sơ thẩm nhận định bà Bình là người đứng đầu nhà trường, có trách nhiệm quản lý nhưng đã chỉ đạo việc thu tiền dạy thêm trái quy định. Đồng thời, việc lập hồ sơ, sổ sách để tổ chức các lớp học cũng được đánh giá là nhằm hợp thức hóa hoạt động này. Từ đó, bà Bình bị tuyên 3 năm tù.

Ảnh: Cựu Hiệu trưởng Nguyễn Thị Bình tại phiên tòa sơ thẩm tháng 3 vừa qua

Cựu hiệu trưởng kháng cáo toàn bộ bản án

Không đồng tình với phán quyết của cấp sơ thẩm, bà Nguyễn Thị Bình đã kháng cáo toàn bộ bản án.

Trong đơn kháng cáo, cựu hiệu trưởng cho rằng cấp sơ thẩm chưa đánh giá đúng bản chất vụ án, đặc biệt là nhận định bà có động cơ “vụ lợi phi vật chất” thông qua việc muốn nâng cao uy tín cá nhân bằng cách cải thiện thu nhập cho giáo viên.

Vấn đề này trở thành một trong những nội dung được tranh luận trong quá trình giải quyết vụ án.

Đáng chú ý, trong thời gian vụ án chờ xét xử phúc thẩm, căn cứ pháp lý liên quan trực tiếp đến mức thu tiền dạy thêm đã có sự thay đổi đáng kể.

Quy định được dùng làm căn cứ buộc tội bị kết luận không phù hợp thẩm quyền

Một trong những điểm đáng chú ý nhất của vụ án là Quyết định 22/2013 của UBND TP Hà Nội.

Đây là văn bản quy định mức thu tiền dạy thêm, học thêm và cũng là căn cứ được sử dụng để xác định việc nhà trường thu 15.000 đồng mỗi tiết là vượt mức cho phép.

Tuy nhiên, trong quá trình vụ án chuẩn bị được đưa ra xét xử phúc thẩm, Bộ Tư pháp đã có kết luận liên quan đến tính pháp lý của Quyết định 22/2013.

Theo kết luận này, Thông tư 17/2012 của Bộ Giáo dục và Đào tạo chỉ quy định tiền học thêm do cha mẹ học sinh và nhà trường thỏa thuận, chứ không quy định hoặc giao cho UBND cấp tỉnh quyền ban hành mức thu tối đa.

Từ đó, Bộ Tư pháp xác định việc UBND TP Hà Nội ban hành Quyết định 22/2013 để quy định mức “giá trần” đối với tiền dạy thêm, học thêm là chưa phù hợp về thẩm quyền.

Không chỉ Quyết định 22/2013, một số văn bản hướng dẫn được Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội ban hành sau đó cũng được Bộ Tư pháp xác định có vấn đề về hình thức và thẩm quyền.

Bộ Tư pháp đã kiến nghị UBND TP Hà Nội và Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội xử lý các nội dung được xác định là trái pháp luật, đồng thời xem xét trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Đáng chú ý, chỉ một ngày sau kết luận của Bộ Tư pháp, UBND TP Hà Nội đã quyết định bãi bỏ toàn bộ Quyết định 22/2013 về mức thu tiền dạy thêm, học thêm.

Luật sư từng tranh luận về căn cứ pháp lý

Vấn đề thẩm quyền ban hành Quyết định 22/2013 cũng từng được các luật sư của bà Bình đặt ra ngay tại phiên sơ thẩm.

Theo lập luận của luật sư, Thông tư 17/2012 xác định mức tiền học thêm trên cơ sở thỏa thuận giữa phụ huynh và nhà trường nhưng không giao cho UBND cấp tỉnh quy định mức thu tối đa.

Do đó, luật sư cho rằng việc Hà Nội ban hành Quyết định 22/2013 để đặt ra mức trần tiền dạy thêm là vượt quá thẩm quyền.

Từ lập luận này, phía bào chữa cho rằng không thể sử dụng một văn bản được ban hành không đúng thẩm quyền làm căn cứ để xác định hành vi vi phạm và buộc tội bị cáo.

Tuy nhiên, tại thời điểm xét xử sơ thẩm, cơ quan tố tụng vẫn giữ nguyên quan điểm truy tố và HĐXX đã tuyên bà Bình mức án 3 năm tù.

Phiên phúc thẩm sẽ xem xét những gì?

Việc Quyết định 22/2013 bị bãi bỏ trước thời điểm xét xử phúc thẩm khiến vụ án nhận được sự quan tâm đặc biệt, bởi đây là văn bản từng được sử dụng để xác định mức thu tiền dạy thêm vượt quy định.

Ngày 26/8/2026, TAND TP Hà Nội sẽ mở phiên phúc thẩm để xem xét kháng cáo của bà Nguyễn Thị Bình và bà Phạm Thị Minh Nguyệt.

Tòa án sẽ đánh giá lại các nội dung liên quan đến bản án sơ thẩm, trong đó có các vấn đề về hành vi của từng bị cáo, chứng cứ trong vụ án và căn cứ pháp lý được sử dụng để xác định hành vi vi phạm.

Việc một văn bản từng được sử dụng làm căn cứ xác định mức thu tiền dạy thêm đã bị kết luận không phù hợp về thẩm quyền và sau đó bị bãi bỏ cũng là tình tiết pháp lý đáng chú ý mà cấp phúc thẩm phải xem xét khi giải quyết vụ án.

Kết quả cuối cùng sẽ phụ thuộc vào đánh giá của HĐXX phúc thẩm đối với toàn bộ chứng cứ, hành vi của các bị cáo và những thay đổi về căn cứ pháp lý liên quan.

THU HOÀNG